Są takie projekty, które zaczynają się od pomysłu, ale nabierają prawdziwego znaczenia dopiero wtedy, gdy spotykają się z ludźmi. Zielone Strefy Edukacyjne to właśnie taki projekt – realizowany we współpracy z Organizacją Odzysku Opakowań EKO-PUNKT oraz gminami, placówkami oświatowymi i lokalnymi społecznościami.
To inicjatywa wielowymiarowa – uczy odpowiedzialnego postępowania z odpadami i tłumaczy ich wpływ na środowisko, wspiera bioróżnorodność poprzez nasadzenia rodzimych gatunków roślin, a jednocześnie odpowiada na potrzeby samorządów, instytucji i mieszkańców, tworząc przyjazną, otwartą przestrzeń do współpracy i budowania wiedzy.
Pierwsza realizacja w Paprotni
Pierwszą Zieloną Strefę Edukacyjną utworzyliśmy w środę, 6 maja, na terenie położonym przy wieży widokowej w Paprotni. W działania zaangażowali się przedstawiciele Eneris, Bioproten z grupy Eneris, Urzędu Gminy Krzymów, a także uczniowie i nauczyciele szkół podstawowych oraz podopieczni Warsztatu Terapii Zajęciowej w Paprotni.
– Zależało mi właśnie na tej lokalizacji, ponieważ jest to miejsce chętnie odwiedzane przez mieszkańców. Znajdują się tu plac zabaw, siłownia plenerowa i altana, dlatego chciałabym, aby przestrzeń ta jeszcze bardziej sprzyjała spotkaniom i lokalnym inicjatywom. Wierzę, że mieszkańcy będą tu nie tylko odpoczywać, ale również uczyć się o ochronie środowiska i korzystać z nowych nasadzeń, szczególnie że wcześniej teren był suchy i piaszczysty – mówi Danuta Mazur, Wójt Gminy Krzymów.
Uczestnicy z dużym zaangażowaniem wykonywali wszystkie prace związane z nasadzeniami – od przygotowania dołków, przenoszenia sadzonek, po palikowanie i podlewanie drzew. W ciągu zaledwie 3,5 godziny, znacznie szybciej niż zakładaliśmy, wspólnie posadziliśmy aż 76 drzew.
Podopieczni Warsztatu Terapii Zajęciowej odnowili również istniejącą na tym terenie altanę, którą podczas sadzenia wykorzystaliśmy na krótką przerwę, rozmowy o projekcie oraz wspólny poczęstunek.
Edukacja w sercu projektu
Na terenie Strefy stanęły tablice opowiadające o recyklingu folii, wpływie porzuconych odpadów na środowisko, czasie ich rozkładu oraz znaczeniu bioróżnorodności. Bezpośrednio przy nowych pojemnikach do selektywnej zbiórki odpadów zamontowaliśmy interaktywną grę plenerową, która zachęca do utrwalania zasad prawidłowej segregacji.
Integralnym elementem Strefy są również hotele dla owadów, wykonane przez podopiecznych Warsztatu Terapii Zajęciowej, które wkrótce staną się schronieniem dla zapylaczy, wspierając lokalną przyrodę.
– Cieszy nas ogromne zaangażowanie naszych podopiecznych i to, że mogli aktywnie włączyć się w działania na rzecz wspólnego otoczenia. Takie inicjatywy budują poczucie sprawczości i pokazują, jak ważna jest współpraca lokalnej społeczności – podkreśla Dariusz Urbański, prowadzący Warsztat Terapii Zajęciowej w Paprotni.
W stronę odporniejszych ekosystemów
Wśród posadzonych drzew znalazły się cztery rodzime gatunki liściaste: jarząb pospolity, klon zwyczajny, brzoza brodawkowata oraz grab pospolity. To świadomy wybór – w Polsce dominują drzewostany iglaste, przede wszystkim monokultury sosny zwyczajnej, tworzone przez lata ze względów gospodarczych i przemysłowych.
Dziś wyraźnie widać, że takie jednorodne ekosystemy są mniej odporne na zmiany klimatu, susze, choroby czy gradacje szkodników, dlatego coraz większy nacisk kładzie się na odbudowę bardziej zróżnicowanych, bliższych naturze drzewostanów. Sadząc gatunki liściaste, wspieramy ten kierunek zmian – zwiększamy bioróżnorodność, poprawiamy retencję wody w glebie i wzmacniamy ekosystemy.
Rozwój Strefy i kolejne lokalizacje
Za nami pierwsze spotkanie. W kolejnym etapie Strefa zostanie doposażona w ławki, stojaki rowerowe, dodatkowe elementy edukacyjne oraz kolejne hotele dla owadów.
Wierzymy, że Zielona Strefa Edukacyjna w Paprotni stanie się przestrzenią lokalnych inicjatyw, spotkań mieszkańców, odpoczynku, ale także codziennej, praktycznej edukacji ekologicznej. Miejscem, które pokazuje, że współpraca ma sens i zostawia trwały ślad.
Kolejne Zielone Strefy Edukacyjne powstaną wkrótce w Kłodzie, Pile oraz Fijewie.
